بستن
(0) مورد
شما هیچ موردی در سبد خرید خود ندارید
تمام دسته بندی ها
    فیلتر ها
    EN
    جستجو

    فرش مناطق گوناگون ایران - فرش آذربایجان - قسمت دوم

    فرش مناطق گوناگون ایران - فرش آذربایجان - قسمت دوم

     

    در دوره قاجاریه تبریز به سرعت رشد می کند و  به دلیل آنکه بر دروازه ارتباطی شرق و غرب قرار دارد، متاثر از افکار و اندیشه های نو با تعصب و فداکاری در راه حفظ مشروطه، بار دیگر چهره های پیشرو و انقلابی نشان می دهد و امروز در ورای این سیمای جدی و پرتلاش چهره سومی رخ می نماید. شهری پراحساس و هنرپرور با فرهنگی غنی و پربار در تجلی دل فریب و خیره کننده فرش های تبریز. با قاطعیت می توان گفت که آنچه امروز در فرش بافی تبریز جریان دارد در قالب نوشتار کمتر می توان بیان نمود. فرش تبریز مستقیم راه به اولین فرش های با ارزش صفوی می برد،  اما اینکه فرش شیخ صفی یا فرش شکارگاه یا فرش های شناخته شده و تاریخی را مستقیما منصوب به این شهر بدانیم تردید وجود دارد. ولی تبریز دارای کتابخانه سلطنتی، خطاطان و نقاشان و تذهیب کاران برجسته بوده است.

    در تبریز کارگاه های متمرکز قالی بافی وجود داشته و همواره شهری در خور اعتنا بوده است و برای مدت تقریبا یک قرن یکی از یشرفته ترین مراکز هنری و تجاری دنیای قدیم به شمار رفته و هنرمندان و صنعتگران را از شهرهای دیگر به سوی خود می خوانده است. حتی در دوران خانمانسوز مغول و رکود 200 سال پیامد آن نشانه هایی دال بر تولید فرش در مناطق شمال غربی و شمال شرقی ایران وجود دارد. شک نیست که فرش قبل از انتقال به دوران مساعد و پررونق صفوی، به مرحله ای از تکامل و پیشرفت رسیده بود تا آنجا که طراحان و نقاشان بزرگ ایرانی برای این فرش ها طرح می دادند.

    اولین عناصر و موتیف های سنتی ایرانی نظیر اسلیمی ها و خطایی ها قبل از آنکه از طریق مکتب اصفهان و فرهنگ دوره صفوی ابعادی جهانی یابند، از طریق مینیاتورها و تذهیب و مرقعات بر روی فرش های شمال غرب ایران و تبریز ظاهر شدند. فرش هایی که از آن دوران باقی مانده، اوج تکاملی از نظر نقشه، رنگ و فن هستند.

    نقشه های این فرش ها اگرچه نام  و نشانی بر خود ندارند ولی در آن حدی از کمالند که طرح و رنگ آن ها را می توان با آثار بهزاد، سلطان محمد و دیگر هنرمندان عصر مقایسه کرد. به دنبال رکود پس از عصر صفوی، تبریز در اواخر قاجاریه از اولین شهرهایی است که تجارت فرش به طور گسترده در آن رواج می یابد و بازارپررونقی برای کمپانی های اروپایی می شود.

    استعداد و قابلیت ذاتی این شهر در کار و تجارت، سابقه تولید پارچه و صنایع دیگر و قرارگرفتن بر شاهراه های تجاری و بازرگانی دلایل متعددی هستند که فرش این شهر دارای کیفیتی مرغوب و مورد پسند کمپانی های خارجی در بازار فرش قرار گیرد.

    تبریز یکی از معدود شهرهایی است که چه در دوران تسلط کمپانی های خارجی بر بازار فرش و چه پس از کاهش نفوذ تعیین کننده آن ها بر فرش، ویژگی های خود را که حداقل حفظ مرغوبیت و جذابیت رنگ و بافت است، از دست نداد. البته د ر بحران ها و تنگناهای بعدی تبریز و شهرها و روستاهای اطراف آن از آسیب جنس و مواد نامرغوب و رنگ های ارزان قیمت و استفاده نقشه های نامناسب در امان نمانده اند. ولی خوشبختانه هنوز نام و شهرت نیکوی این شهر توانسته مانع گسترش مخرب مواد نامرغوب بشود. تبریز امروز در کنار اصفهان یکی از دو شهری است که قالی بافی آن از اعتبار ویژه ای برخوردار است.

    بافت انواع فرش های سنتی با طرح ها و رنگ های بدیع و زیبا و تابلوهای هنرمندانه که چیزی از تصویر کم ندارد، نمایشگر اوج تسلط طراحان و بافندگان بر فن بافت فرش است. عرضه ده ها نوع فرش که هر یک دارای زیبایی متفاوتی از فرش های دیگر است، نمودار آن است که تبریز می تواند تا سالیان متمادی خلاق بلامنازع فرش های مبتکرانه و فرش های ظریف و زینتی و تابلو فرش باشد. میزان تنوع و استفاده از طرح های مختلف به ویژه طرح های جدید امروز در فرش تبریز، جای مناسبی را به خود اختصاص داده و همچنین استفاده از رنگ های متنوع و متفاوت از رنگ های سنتی، اگرچه هنرمندانه ولی تا به آن حد عادی شده است که اندکی غریب به نظر می رسد.

    درج نظر